Gemi faciasında kritik ayrıntılar: Kaptanın ehliyetinden denetim zincirine soruşturma derinleşiyor

Girne açıklarında meydana gelen gemi faciasına ilişkin soruşturmada mahkemeye yansıyan yeni ayrıntılar dikkat çekti. Tahkikat polisi; kaptanın yeterlilik belgesinden geminin su aldığı sırada yapılan manevraya, Türk Loydu’nun sertifikasyon sürecinden Limanlar Dairesi’nin denetim yükümlülüğüne, geminin geçmiş kazalarından şirket yöneticilerinin sorumluluklarına kadar çok sayıda başlıkta soruşturmanın sürdüğünü açıkladı.

Polis, bugüne kadar 200’ün üzerinde ifade alındığını, 100’den fazla kişinin daha ifadesine başvurulmasının öngörüldüğünü belirtirken, mahkeme zanlıların 8’er gün daha tutuklu kalmasına karar verdi.

Kaptanın ehliyetinde Honduras ve Yunanistan detayı

Tahkikat polisi, geminin kaptanı Mustafa Öz’ün ifadesinde, Türkiye’den alınmış bir gemi kaptanlığı ehliyeti bulunduğunu ancak yaklaşık 10 yıl boyunca yenilemediği için belgenin geçerliliğini yitirdiğini söylediğini mahkemeye aktardı.

Polisin aktardığı ifadeye göre kaptan, Türkiye’de ehliyetini yeniletmenin zor olması nedeniyle mevcut Türkiye ehliyetinin numarası üzerinden İstanbul’daki kişilere 3 bin 500 dolar vererek Honduras’tan yeni bir gemi ehliyeti çıkarttı.

Honduras’tan alınan belgeye daha sonra Yunanistan’da denklik alındığı ve bu denklik belgesiyle ehliyetin KKTC’de tanıtıldığı belirtildi.

Polis, belgenin geçerliliğinin ve düzenlenme sürecinin hem Honduras hem de Yunanistan makamları nezdinde araştırıldığını söyledi.

Polis: “Kaptan geminin su aldığını biliyordu”

Tahkikat polisi, geminin yolcu bölümünden su geldiğine ilişkin video kayıtları ve tanık ifadeleri bulunduğunu söyledi.

Polis, kaptanın geminin su aldığını bildiğine ilişkin şahadet bulunduğunu belirterek, yolcuların “gemi su alıyor” yönündeki uyarılarının kaptan tarafından yeterince önemsenmediği kanaatinde olduğunu mahkemeye aktardı.

Geminin su aldığına ilişkin görüntüyü yayımlayan kişinin de ifadesinin alındığı belirtildi. Polis, bu kişinin durumu bir görevliye bildirdiğini, görevlinin ise söz konusu kişiyi başka bir yere oturttuğuna ilişkin ifade bulunduğunu aktardı.

“Hız kesilseydi limana geri dönme şansı vardı”

Polis, soruşturma kapsamında bilirkişi niteliğinde şahadetler de bulunduğunu açıkladı.

Tahkikat polisi, bazı ifadelerde gemi su almaya başladıktan sonra yapılan bir manevranın geminin daha fazla batmasına neden olduğu yönünde değerlendirmeler bulunduğunu söyledi.

Polis, eldeki bilirkişi şahadetlerine göre gemi su almaya başladığında hızın kesilmesi halinde geminin yeniden su yüzeyine çıkabileceği ve limana geri dönme şansının bulunabileceğini mahkemeye aktardı.

Bu hususların soruşturma kapsamında bulunduğu ve teknik incelemelerin sürdüğü belirtildi.

Yardım çağrısını kaptan yardımcısı yaptı

Polis, yardım çağrısının kaptan yardımcısı tarafından yapıldığını söyledi.

Ancak yardım çağrısının zamanında yapılıp yapılmadığının da soruşturulduğunu kaydetti.

Yolcuların ifadelerinde tahliye sırasında yeterince yönlendirilmediklerini söylediklerini aktaran polis, mürettebatın böyle bir acil durumu yönetebilmek için gerekli eğitim ve yeterliliğe sahip olup olmadığının da araştırıldığını belirtti.

Yargıç da acil durumda toplanma noktası ile geminin tahliyesinin nasıl gerçekleştirileceğine ilişkin yolculara bilgi verilip verilmediğini sordu. Polis, yolculara bu yönde bir bilgilendirme yapılmadığını söyledi.

Kaptanın gemiyi ne zaman ve neden terk ettiği araştırılıyor

Kaptanın gemiyi hangi aşamada terk ettiği de soruşturmanın başlıkları arasında yer aldı.

Kaptanın kendi ifadesinde geminin su almaya başlaması nedeniyle dolapta bulunan ve acil durum prosedüründe kullanılması gereken materyalleri çıkaramadığını söylediği mahkemeye aktarıldı.

Kaptanın gemiyi hangi aşamada ve hangi koşullarda terk ettiği ile bu sırada yerine getirmesi gereken yükümlülükleri yerine getirip getirmediğinin araştırıldığı belirtildi.

Gemide kalan kaptana ait defter ve çanta ile geminin kara kutusuna ulaşılması için de çalışmalar sürüyor.

2003’te kaza yaptı, Yunanistan’da tamir edildi

Geminin geçmişi de duruşmanın önemli başlıklarından biri oldu.

Polis, geminin 2003 yılında bir kazaya karıştığını, kazanın ardından Yunanistan’daki bir şirkete satıldığını ve tamirinin burada gerçekleştirildiğini söyledi.

Savunma ise söz konusu kaza ve tamir sürecinin Filo Denizcilik bünyesinde gerçekleşmediğini vurguladı.

Savunmaya göre gemi, Yunanistan’daki tamirin ardından söz konusu şirket bünyesinde 300’den fazla sefer yaptı ve herhangi bir sorun yaşanmadı.

Savunma ayrıca Filo Denizcilik’in gemiyi satın almadan önce survey raporu ve teknik araştırma talep ettiğini, geminin bu incelemenin ardından satın alındığını ileri sürdü.

Polis ise zanlı konumundaki şirket direktörünün geminin geçmişte kaza yaptığını bildiğini söyledi. Direktörün yaklaşık üç yıldır görevde olduğu ve geminin de bu dönemde satın alındığı mahkemeye aktarıldı.

Eski kazaya ilişkin Limanlar Dairesi dosyasında kayıt yok

Mahkemenin dikkat çeken bölümlerinden biri de geminin eski kazasına ilişkin kayıtlar oldu.

Polis, geminin daha önce yaptığı kazaya ilişkin Limanlar Dairesi’ndeki gemi dosyasında herhangi bir bilgi bulunmadığını açıkladı.

Geminin daha önce kullandığı isimle gerçekleştirdiği seferler ve geçmiş kazaları dahil tüm tarihçesine ilişkin belgelerin ilgili makamlardan istendiği belirtildi.

Yargıç: “Limanlar Dairesi fiziki denetim yaptı mı?”

Yargıç, idari sorumluluk ve denetim mekanizmasına ilişkin polise art arda sorular yöneltti.

Limanlar Dairesi’nin gemi üzerinde fiziki bir denetim gerçekleştirip gerçekleştirmediğini soran yargıca polis, bunun halen araştırıldığını söyledi.

Yargıç ayrıca kaptan ve personelin yeterlilik belgelerinin idare tarafından kontrol edilip edilmediğini ve Limanlar Dairesi’nin hangi belgeleri denetlediğini sordu. Polis, bu konuların da soruşturulduğunu belirtti.

Duruşmada can güvenliğine ilişkin uluslararası yükümlülüklerin KKTC mevzuatındaki karşılığı da gündeme geldi. Yargıç, ilgili mevzuat çerçevesinde idarenin sorumluluklarının da araştırılması gerektiğine dikkat çekti.

Türk Loydu’ndan geminin tüm tarihçesi istendi

Polis, Türk Loydu’na yazı gönderildiğini ve gemiyle ilgili geçmişten bugüne düzenlenmiş tüm rapor, işlem, sertifika ve teknik kayıtların talep edildiğini söyledi.

Türkiye makamlarından da gemiye ait sertifikalar ve belgelerin istendiği, yanıtların beklendiği belirtildi.

Geminin geçmişteki arıza ve kazaları sonrasında Adana Ceyhan’da faaliyet gösteren Akdeniz Gemi Limited’de gerçekleştirildiği belirtilen tamir, inceleme veya denetimlere ilişkin raporların da şirketten talep edildiği kaydedildi.

Türk Loydu yetkililerinin Türkiye’den ülkeye geleceğini söyleyen polis, Ankara’dan gelen Kaza Kırım ekibiyle de görüşmeler yapılacağını açıkladı.

Gemide yapısal hasar bulunup bulunmadığı ve geminin hangi teknik sınıfa tabi olduğu da araştırılıyor.

İki belgenin zorunlu olup olmadığı araştırılıyor

Polis, gemiye ait sicil ve uluslararası sefer belgeleri ile teknik ve emniyet sertifikaları dahil çok sayıda belgenin incelendiğini söyledi.

Limanlar Dairesi’ndeki dosyada iki belgenin bulunmadığını belirten polis, bu belgelerin söz konusu gemi açısından zorunlu olup olmadığının henüz kesinleşmediğini vurguladı.

Belgelerin zorunlu olduğunun belirlenmesi halinde eksiklik olarak değerlendirileceği, zorunlu olmadıklarının ortaya çıkması halinde ise tahkikat konusu olmayacağı belirtildi.

Geminin P&I sigortasının ise kontrol edildiği ve mevcut olduğunun tespit edildiği kaydedildi.

Türk Loydu-Limanlar Dairesi yetki zinciri tartışıldı

Mahkemede gemilerin sefer ve sertifikasyon süreçlerinde Türk Loydu ile KKTC makamlarının yetki ve sorumluluklarının sınırları da tartışıldı.

Polis, uluslararası sefer açısından gerekli sertifikaların Türk Loydu tarafından verildiğini ve KKTC makamlarının bu belgelerin mevcut olup olmadığını kontrol ettiğini aktardı.

Savunma avukatı ise farklı bir tez ortaya koyarak, KKTC’deki yerel makamların önce gerekli araştırma ve kontrolleri yaptığını, Türk Loydu’nun da yerel makamların aradığı şart ve sertifikalara göre klas izni verdiğini ileri sürdü.

Polis, mevcut araştırmalarının bu yönde olmadığını ancak konunun araştırılmaya devam edildiğini söyledi.

Direktörün evi ve şirket ofisi arandı

Polis, Filo Denizcilik Direktörü Ali Özgünber’in evinde ve Filo Denizcilik’e ait ofiste arama yapıldığını mahkemeye aktardı.

Aramalarda bilgisayarlar ve çok sayıda belgenin emare olarak alındığı, zanlıların cep telefonlarına da inceleme amacıyla el konulduğu belirtildi.

Şirketin karar defterleri ve diğer kayıtlarının da incelendiği kaydedildi.

Türkiye’deki şirket ortağı aranıyor

Polis, Filo Denizcilik’in Türkiye’de yaşayan ortaklarından biri hakkında arama emri çıkarıldığını ve söz konusu kişinin aranan şahıs ilan edildiğini açıkladı.

Yargıcın, şirkette bakım ve onarım kararlarını kimin verdiği ve harcamaları kimin onayladığı yönündeki sorusu üzerine polis, aranan şirket ortağının bu karar ve harcamalarda rol oynadığı yönünde bilgi bulunduğunu söyledi.

Yargıç ayrıca şirket hissedarlarının görevleri ve sorumluluklarının belirlenmesine yönelik soruşturmanın hangi aşamada olduğunu sordu. Polis, tahkikatın bu yönde de sürdüğünü belirtti.

200’ün üzerinde ifade alındı

Polis, genişletilen soruşturma kapsamında şu ana kadar 200’ün üzerinde kişinin ifadesinin alındığını ve 100’den fazla kişinin daha ifadesine başvurulmasının öngörüldüğünü açıkladı.

Kaptan ve mürettebatın yeterlilik ve eğitim belgeleri, geminin teknik geçmişi, sertifikasyon işlemleri, Limanlar Dairesi’nin denetimleri, şirket yöneticilerinin sorumlulukları, yardım çağrısının zamanı ve geminin su almaya başlamasının ardından alınan kararlar soruşturulmaya devam ediyor.

Zanlılara 8’er gün daha tutukluluk

Polis, devam eden soruşturma kapsamında zanlıların 8’er gün daha tutuklu kalmasını talep etti.

Mahkeme; alınması gereken ifadeler, incelenmesi süren emareler, yurt dışından beklenen belge ve raporlar ile devam eden kapsamlı tahkikatı dikkate alarak zanlıların 8’er gün daha poliste tutuklu kalmasına emir verdi.

 

Kaynak: Özgür gazete